Edukacja geniusza

Każdy z nas może wychować małego geniusza. Wcale nie trzeba być ani specjalistą, ani rodzicem z najwyższym ilorazem inteligencji. Specjaliści twierdzą, że dziecko można nauczyć być genialnym.

Oczekiwania rodziców przed przyjściem małego człowieka na świat nie są na ogół ogromne. Większość po prostu chce, żeby było zdrowe, ale kiedy bobas okaże się zdrowy, wymagania i oczekiwania rosną. A to żeby dziecko było ładne, a to żeby było mądre i grzeczne i żeby wszyscy je lubili.

Winne geny

W przeszłości panowało powszechne przekonanie, że za nasze sukcesy i porażki, odpowiedzialne są nasze geny. To najłatwiejsze wytłumaczenie „złych” zachowań dzieci z rodzin patologicznych.Często się przecież mówi, że niedaleko pada jabłko od jabłoni lub jaki ojciec taki syn. W podobny sposób próbowano tłumaczyć również niepowodzenia w adopcji dzieci, których dokładnegopochodzenia nie znano.

Przeciętna inteligencja

Statystyki są w tej kwestii bezlitosne. Zdecydowana większość ludzi niestety ląduje w kategorii – przeciętny. Nie wszystkim rodzicom jest łatwo się z tym pogodzić. Każdy rodzic w swoimmaluchu widzi potencjalnego geniusza. Naukowcy są bezlitośni – określenie geniusz jest nadużywane. Lepiej założyć, że dziecko jest bardzo zdolne. Ale jak je rozpoznać? Najłatwiejsza droga topoddać dziecko testom, to one stwierdzą jednoznacznie czy jest ono ponad przeciętnie uzdolnione, czy nie. Rodzic może też sam spróbować stwierdzić, czy dziecko przejawia nieprzeciętne zdolności.

Rozpoznanie

Pierwszy znak, że dzieciak jest rzeczywiście bardzo zdolny, to wydłużony okres ciągłego zadawania pytań. To nic nadzwyczajnego, powiedzą sceptycy, taka jest natura dziecka, żeby pytać.Ale u zdolniachy te pytania będą zgoła inne. Nie jest istotne jak wiele ich zadaje, ale czy naprawdę spragnione jest odpowiedzi – tłumaczą psycholodzy.

Zdaniem naukowców przeciętne dziecko oczekuje odpowiedzi na około połowę swoich pytań, dziecko zdolne będzie chciało, żebyśmy odpowiedzieli na każde. Malec zapamięta odpowiedzii będzie umiał do nich wrócić. Często się zdarza, że dzieciak wraca to rozmowy sprzed miesiąca lub sprzed dwóch tygodni. 

Oznacza to ni mniej ni więcej, że dziecko ma nie tylko doskonałą pamięć, ale że w jego wyobraźni ten temat żyje i nasza odpowiedź przyczyniła się do jego myślenia o tym. Zdaniem psychologów utalentowany maluch zazwyczaj przejawia skrajne postawy wobec świata. Z jednej strony jest bardzo samodzielny i umie sam się bawić i sam się sobą zająć albo robi wokółsiebie mnóstwo zamieszania i oczekuje nieustającej uwagi.

Szkoła pomaga czy szkodzi?

Głównym zadaniem szkoły i nauczycieli jest kształcenie, przekazywanie wiedzy i kształcenie umiejętności. Jednak przepełnione klasy, ogrom materiału, goniące terminy i egzaminy sprawiają, że nauczyciele koncentrują się jedynie na pracy dydaktycznej, a nie na rozpoznawaniu uzdolnionych uczniów. Rola szkoły jest wyolbrzymiona.

Rodzice nie powinni się łudzić, że ktoś wyręczy ich w wychowywaniu dzieci. Nie zrobi tego ani przedszkole, ani szkoła. Mało tego pojawiają się i opinie, że szkoła może uzdolnione dziecko stłamsić rutyną. Rodzice z kolei w większości wypadków opierają swoje metody wychowawcze na doświadczeniach wyniesionych z domu, które nie zawsze są godne naśladowania.

Rodzice, którzy chcą pomóc swoim dzieciom osiągać sukcesy, którym zależy na wychowaniu mądrych i wartościowych ludzi czują się często osamotnieni w swoich dążeniach. Mogą oprzeć się jednak na wskazówkach ekspertów, którzy je opracowali w kilku punktach.

1. Trzeba być obecnym w życiu naszych dzieci.

2. Wychowanie dzieci trwa od najmłodszych lat dzieciństwa aż po wiek dojrzały.

3. Małe dzieci są bardzo chłonne, dlatego trzeba wykorzystać ten czas czytając im rymowane bajki i wierszyki. Dziecko ucząc się rozwija swoją pamięć słuchową, deklamując rozwija pamięć kinestetyczną i zdolności aktorskie.

4. Bajki są piękne, ale historia też czasem przypomina bajki, wykorzystajmy ją. Nasze dzieci szybciej poznają to co ma wartość.

5. Podstawowym zadaniem jest wzbudzenie ciekawości dziecka.

6. Nauczmy nasze dzieci szukania odpowiedzi przez zadawanie pytań.

7. Sami stawiajmy pytania skłaniające do przewidywania, takie, na które nie ma jednej, krótkiej odpowiedzi: Co by się stało gdyby..? Co by było gdyby..?

8. Rozmawiajmy z dziećmi o tym, co robią i z czym mają kontakt na co dzień. Zachęćmy je do mówienia o szkole, o muzyce, której słuchają, o tym co lubią, co im się podoba, co ich pasjonuje,czego nie znoszą.

9. Czytajmy razem z dziećmi literaturę, książki popularno-naukowe, artykuły o odkryciach czy wynalazkach.

10. Uczmy dzieci płynności i elastyczności myślenia, nie rozwiązujmy za nich zadań, lepiej jest spytać, czy widzą błąd w swoim toku myślenia.

11. Uczmy dzieci kojarzenia, wnioskowania, przewidywania, łączenia informacji.

12. Uczmy dzieci myślenia w codziennych sytuacjach. Na zakupach prośmy je o radę, co kupić, który produkt wybrać.

13. Kształćmy od małego u dzieci krytyczne myślenie, aby je uchronić od przyjmowania tego, co widzi, słyszy lub czyta, jako niepodważalnych prawd. Uświadamiajmy dzieciom głupotęi śmieszność reklam i niemądrych programów telewizyjnych.

14. Nauczmy dzieci, że popełnianie błędów jest naturalne, że mają do tego prawo.

15. Wyrabiajmy w dzieciach nawyk, że słowa „nie wiem” jest powodem do szukania informacji, a nie wytłumaczeniem.

16. Nie kładź zbyt dużego nacisku na oceny, to zdobywanie wiedzy ma być celem samym w sobie, a nie ocena, która jest jedynie czasowym miernikiem wiedzy, określa jej poziom w danej chwili i zależy od wielu czynników.

17. Pamiętaj, że ty jesteś bohaterem twojego dziecka, które cię kocha i chce być takim jak ty, więc sam się rozwijaj i pobudzaj swoją ciekawość świata.

Dziecko utalentowane wymaga od rodziców sporo cierpliwości i zaangażowania. Granica między wspieraniem małego człowieka, a zmuszaniem go do zaspakajania naszych ambicji jestbardzo cienka. Nawet najbardziej zdolny mały człowiek to nadal dziecko i bez względu na to jak ogromny ma talent, ma również prawo do tego, żeby oglądać mało ambitną bajkę zamiast rozwiązywania intelektualnych zagdek. Ostatecznie geniusz to też człowiek.

Anna Rączkowska

Czytaj także:

Jak się uczyć, żeby się nauczyć

Na stres egzaminacyjny pomoże... zeszyt

Jak się uczyć szybko i skutecznie

Kiedy dziecko nie chce się uczyć

Chcesz mieć lepsze wyniki? Pij wodę!

Uczyć dziecko w domu